بررسی ترکیبات اسانس پونه (.Mentha longifolia L) منبع غنی از پولگون در پنج رویشگاه استان فارس

نوع مقاله: علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه علوم باغبانی، گیاهان دارویی، دانشگاه فردوسی مشهد

2 دانشیار، گروه علوم باغبانی، دانشگاه فردوسی مشهد

3 استادیار، گروه زیست‌شناسی، دانشگاه فردوسی مشهد

4 دانشیار، گروه گیاهان دارویی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهرکرد

5 استاد، گروه علوم باغبانی، دانشگاه فردوسی مشهد

چکیده

پونه (Mentha longifolia syn. Mentha sylvestris)گیاه دارویی و معطر ارزشمند متعلق به خانواده نعناعیان می‌باشد. اینگیاهبه‌صورت سنتیبه‌عنوان محرک، مقوی، ضداسپاسم، ضدنفخ، منقبضکننده کیسه صفرا، آرامبخش و مطبوع درایرانمصرف می‌شود.هدفازاینمطالعهبررسی میزان واجزایتشکیلدهندهاسانس پیکررویشی پونه در پنج رویشگاه آن در استان فارس بود.پیکررویشی پونه‌ها در مرحله گلدهی کامل از رویشگاه طبیعی آن‌ها جمع‌آوری و در سایه خشک شدند. نمونه‌های خشک شده به روش تقطیر با آب توسط دستگاه کلونجر اسانس‌گیری شدند. اجزای تشکیل‌دهنده اسانس‌ها با استفاده از دستگاه GC و GC/MS شناسایی شدند. نتایج نشان داد که بیشترین و کمترین بازده اسانس به‌ترتیب از اکوتیپ‌های مرودشت (5/5 درصد) و لارستان (1/17 درصد) بدست آمد. در مجموع بهترتیب 33، 32، 26، 27 و 28 ترکیب در اسانس اکوتیپ‌های سپیدان، آبشار مارگون، جهرم، لارستان و مرودشتشناسایی شد. بهطورکلی منوترپن‌های اکسیژنه فراوان‌ترین دسته ترکیبات موجود در اسانس اکوتیپ‌های مورد مطالعه بود. ترکیبات عمده اسانس اکوتیپ‌ها شامل پولگون
(25/36
53/44 درصد)، پیپریتنون (4/93 - 43/9 درصد)، 1 و 8 سینئول (1/1 - 13/33 درصد)، پیپریتنون اکسید
(1/06 - 19/33 درصد) و منتون (0/98 - 10/28 درصد) بودند.
با توجه به ارزش دارویی پولگون، در این تحقیق اسانس گیاه فوق دارای درصد بالایی از این ترکیب  بود و می‌توان نتیجه گرفت که پونه استان فارس منبع غنی از پولگون می‌باشد. بهترین اکوتیپ‌ها برای حصول بیشترین میزان اسانس و پولگون به ترتیب اکوتیپ‌های مرودشت وآبشار مارگون می‌باشند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Chemical Composition Essential Oil of Hors Mint (Mentha longifolia) as a Rich Source of Pulegone From Five Wild Habitats of Fars Province

نویسندگان [English]

  • p a 1
  • m m 2
  • j v 3
  • a gh 4
  • gh d 5
چکیده [English]

Background and Objectives
Horse Mint (Mentha longifolia synMentha sylvestris) is a valuable medicinal and aromatic plant belonging to Lamiaceae family. This plant has been used traditionally as stimulative, tonic, antispasm, antiflatulence, gall bladderastringent and mild soothing in Iran. The aim of this study was to evaluate the essential oils content and composition of Mentha longifolia L. from five wild habitats of Fars province.
Materials and methods
The aerial parts of Mentha longifolia L. at flowering stage were collected from the wild habitats of these plants and dried in shadow. The air-dried aerial parts of samples were subjected to hydrodistillation method, using Clevenger apparatus. The constituents of essential oils were determined by GC and GC/MS.
Results
The results showed that the highest and lowest oil content were obtained from Marvdasht (5.5%) and Larestan (1.17 %) ecotypes, respectively. In total, 33, 32, 26, 27 and 28 components were identified and quantified in the oil samples of Sepidan, Waterfall Margoon, Jahrum, Larestan and Marodasht ecotypes, respectively. In general, essential oils were characterized by high amounts of oxygenated monoterpene compounds. The major components were pulegone (25.36-53.44 %), piperitenone (4.93-43.9 %), 1, 8-cineole (1.1-13.33 %), piperitenone oxid (1.06-19.33 %) and menthone (0/98-10/28 %).
Discussion
According to the medicinal value of pulegone, in this research the horse mint oil had high percentage of this compound and can be concluded that the plant from Fars provience is a rich source of pulegone. For obtaining the highest oil content and pulegone, the best ecotypes were Marvdasht and Waterfall Margoon, respectively.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Mentha longifolia
  • Essential Oil
  • Pulegone
  • Monoterpene
  • Fars