شناسایی ارقام بومی گلابی در بخش های مرکزی و غربی استان کردستان

نوع مقاله: علمی - پژوهشی

نویسنده

استادیار گروه باغبانی دانشکده کشاورزی دانشگاه کردستان

چکیده

غرب ایران بر اساس نظریه پژوهشگران بخشی از مرکز پیدایش گلابی است و با توجه به وضعیت توپوگرافی و شرایط جغرافیایی استان کردستان، پوشش گیاهی از تنوع ویژه­ای برخوردار است. گلابی­های بومی در این استان همانند انواع وحشی گلابی از تنوع ویژه­ای برخوردار می­باشد. لذا شناسایی ­ارقام متنوع بومی تحت کشت امری ضروری به نظر می­رسد. بر ­این اساس به منظور شناسایی ارقام بومی گلابی در بخشهای مرکزی و غربی استان کردستان بررسی­های لازم بعمل آمد. در این بررسی­ها با بکارگیری صفات فنوتیپی جهت شناسایی ارقام موجود، 58 صفت فنوتیپی مربوط به اندامهای مختلف گیاه (گل، میوه، برگ و شاخه) اندازه­گیری شد. این اندازه­گیری­ها از آغاز رشد تا خزان کامل برگ در دو سال متوالی و با میانگین20 داده برای هر صفت مورد ارزیابی قرار گرفت. در این تحقیق از میان 416 درخت بررسی شده 28 رقم مختلف مشخص شدند. پس از کد گذاری صفات غیر­عددی همراه با صفات عددی که کمتر تحت تاثیر عوامل محیطی قرار می­گیرند، بررسی­های آماری(تجزیه علیت، همبستگی بین صفات و تجزیه کلاستر) با استفاده از برنامه­های نرم افزاری spssوNTYSIC2 انجام گرفت. تحلیل جدول و دندروگرام حاصله از تجزیه کلاستر، تعداد 28 رقم را مشخص و میزان قرابت و خویشاوندی آنها را نشان داد. با انجام تجزیه به مولفه­ های اصلی، مولفه اول 62/84% از کل واریانس متغیرهای اولیه را توجیه نمود. تجزیه به مولفه­های اصلی تطابق نسبتا خوبی با تجزیه کلاستر داشت. همچنین مشاهدات ما در رابطه با بعضی از صفات فنوتیپی مانند تعداد گل و میوه در هر گل­آذین با نتایج برخی از نویسندگان مغایرت داشت.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Characterization of Pear Tree Varieties in West and Center of Kurdistan

نویسنده [English]

  • A.K M
چکیده [English]

According to some observations, west of Iran is part of pear origin center. Topographical and geographical situations of Kurdistan province lead to plants variation. There are different pear varieties in this area such as wild pear genotype. The aim of this study was to investigate and characterize the native type of pear varieties in west and central part of Kurdistan province. To identify of pear genotypes, 58 phenotypic traits of flower, fruit, leaf and branches were selected. Measurements were carried out during the bud growth to leaf abscission period in two successive growth seasons. In this study, 416 pear trees were grouped in 28 varieties, and the mean of 20 data were analyzed for each trait. According to the results, 28 varieties were determined and the relationship between them was calculated. the first component had 84.62% of the total variance. Principle component analysis had a fairly good agreement with cluster analysis. Our results related to some flowers and fruit traits differed from previously reported ones. 
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Pear (Pyrus spp.)
  • Phenotype
  • Variety
  • Identification
  • Kurdistan Province