تأثیر اختلاط بقایای گندم با خاک بر ویژگی‌های زراعی و فیزیولوژیک لوبیا قرمز

نوع مقاله : علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار پژوهش مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان چهارمحال و بختیاری

2 استاد بخش زراعت و اصلاح نباتات دانشکده کشاورزی دانشگاه شیراز

3 استادیار بخش زراعت و اصلاح نباتات دانشکده کشاورزی دانشگاه شیراز

4 دانشیار بخش زراعت و اصلاح نباتات دانشکده کشاورزی دانشگاه شیراز

5 استاد بخش خاکشناسی دانشکده کشاورزی دانشگاه شیراز

چکیده

بقایای گیاهی مواد مفیدی محسوب می‌شوند که می‌توانند تغییرات مهمی در ویژگی‌های بیولوژیک، شیمیایی و فیزیکی خاک ایجاد کرده و سبب افزایش یا پایداری عملکرد محصولات زراعی شوند. به منظور بررسی حفظ بقایای گیاهی و اختلاط آنها با خاک بر ویژگی‌های زراعی، فیزیولوژیک، عملکرد و اجزای عملکرد دانه دو رقم لوبیا قرمز (Phaseolus vulgaris L.)، آزمایشی در تابستان 1387 و 1388 در قالب بلوک‌های کامل تصادفی به‌صورت یک‌ بار خرد شده با سه تکرار در مزرعه پژوهشی دانشکده کشاورزی دانشگاه شیراز (باجگاه) انجام شد. فاکتور اصلی رقم لوبیای قرمز (D81083 و صیاد) و فاکتور فرعی بقایای گندم (0، 25، 50 و 75 درصد) ‌بود. نتایج نشان داد که ارقام در ارتفاع بوته، فاصله پایین‌ترین گره تا سطح خاک، وزن صد دانه، تعداد دانه در غلاف و عملکرد دانه تفاوت داشتند. کاربرد مقادیر مختلف بقایای گیاهی سبب تفاوت در شاخص فیزیولوژیک دوام وزن زنده شد. کاربرد 75 درصد بقایای گیاهی باعث کاهش دوام وزن زنده و عملکرد دانه گردید، که این می‌تواند به اثرات ممانعت‌کنندگی مقادیر زیاد بقایا نسبت داده شود. بیشترین عملکرد دانه از تیمار 25 درصد بقایا (4/2370 کیلوگرم در هکتار) به دست آمد که با تیمارهای بدون بقایا (0/2234 کیلوگرم در هکتار) و 50 درصد بقایا (9/2313 کیلوگرم در هکتار) تفاوت معنی‌دار نداشت. بنابراین کاشت رقم صیاد و حفظ حداقل 25% بقایای گندم برای بهبود عملکرد دانه لوبیا قرمز مفید است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Influence of soil incorporating wheat residues on agronomic and physiological traits of red common bean

نویسندگان [English]

  • F. Salehi 1
  • M.J. Bahrani 2
  • S.A.R. S.A.R. Kazemeini 3
  • H. Pakniyat 4
  • N.A. Karimian 5
1 Assistant Professor, Agricultural and Natural Resources Research Center of Chaharmahal and Bakhtiari, Iran
2 Professor, College of Agriculture, Shiraz University, Iran
3 Assistant Professor, College of Agriculture, Shiraz University, Iran
4 Associate Professor, College of Agriculture, Shiraz University, Iran
5 Professor, College of Agriculture, Shiraz University, Iran
چکیده [English]

Crop residues are useful substances that can have important changes in soil biologic, chemical and physical properties and also can increase or stabilize crops yield. In order to save crop residues, incorporate them into the soil and their effects on agronomic, physiologic, yield and yield components of two red bean cultivars (Phaseolus vulgaris L.), an experiment was conducted as split plot arranged in randomized complete block design with three replications during summer in 2008 and 2009 in the Research Station of College of Agriculture, Shiraz University, Shiraz, Iran (Bajgah). Main factor was red bean cultivars (Sayyad and D81083) and sub factor was wheat residues rates (0, 25, 50 and 75%). Results showed that both cultivars had some differences in plant height, the distance of the lowest node from the soil, 100-seed weight and number of seed per pod and seed yield. Crop residue caused to change in biomass duration (a physiological index). Application of crop residues decreased a significant difference in biomass duration and seed yield, which can be attributed to the inhibitory effects of heavy residues. The highest seed yield (2370.4 kg ha-1) was obtained from 25% crop residue incorporation, with no significant difference with 50% crop residues (2313.9 kg ha-1) and without crop residues incorporation (2234 kg ha-1). Therefore, planting Sayyad cultivar and maintenance of at least 25% wheat crop residues are required to improve seed yield of red common bean.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Common bean
  • Wheat residues
  • Yield
  • Yield components
  • Physiological Indices
  1. منابع

    1. بحرانی، م. ج. 1377. مدیریت بقایای گیاهی در سامانه‌های کشت آبی. مقالات کلیدی پنجمین کنگره علوم زراعت و اصلاح نباتات ایران، کرج، ص 26.
    2. گاردنر، اف. پی. ، پی‌پرس، ر. ب. و میشل، ر. ل. 1373. فیزیولوژی گیاهان زراعی. ترجمه: سرمدنیا، غ. و کوچکی، ع. انتشارات جهاد دانشگاهی مشهد، 467 ص.
    3. هانت، ر. 1373. آنالیزهای رشد گیاهان زراعی. ترجمه: م. کریمی و م. عزیزی. انتشارات جهاد دانشگاهی مشهد، 111 ص.
    4. Adams, M.W. 1967. Basic of yield component compensation in crop with special reference to the field bean. Crop Science, 7:505-510.
    5. F. 2001. Common bean response to tillage intensity and weed control strategies. Agronomy Journal, 93:556-563.
    6. Bennet, J.P., and Adams, M.W. 1977. Pod yield component variation and intercorrelation in Phaseolus vulgaris as affected by plant density. Crop Science, 17: 73-75.
    7. Blanco-Canqui, H., and Lal, R. 2009. Crop residue removal impacts on soil productivity and environmental quality. Critical Reviews in Plant Sciences, 28:139–163.
    8. Broughton, W.J., Hernandez, G., Blair, M., Beebe, S., Gepts, P., and Vanderleyden, J. 2003. Beans (Phaseolus spp.) – model food legumes. Plant and Soil, 252:55–128.
    9. Chung, J.H., and Goulden, D.S. 1971. Yield components of haricot beans (Phaseolus vulgaris) growth at different plant densities .I. Growth, development and yield. Australian Journal of Plant Physiology, 5: 159-167.
    10. Coimbra, J.L.M., Guidolin, A.F., De Carvalho, F.I.F., Coimbra, S.M.M., and Marchioro, V.S. 2003. Path analysis. I: Analysis of the yield of grains and its components, ufsm.br/ccr/revista/resumos/rv292/rvi292_1004.html
    11. Das, M.L., Raman, A., and Miah, A.J. 1989. Correlation and path coefficient and regression studies in soybean. Bangladesh Journal of Agricultural Research, 14(1): 27-29.
    12. Da-Silva, M.G., Arf, O., De-Sa, M.E., Rodrigues, R.A.F., and Buzetti, S. 2004. Nitrogen fertilization and soil management of winter common bean crop. Scientific Agriculture (Piracicaba, Braz.), 61:307-312.
    13. Deibert, E.J., and Utter, R.A. 2002. Edible dry bean plant growth and NPK uptake in response to different residue management systems. Communications in Soil Science and Plant Analysis, 33:1959-1974.
    14. Fageria, N.K., and Santos, A.B. 2008. Yield physiology of dry Bean. Journal of Plant Nutrition, 31: 983–1004.
    15. Graham, H., and Ranalli, P. 1997. Common bean (Phaseolus vulgaris L.). Field Crops Research, 53: 131-146.
    16. Hao, X., Chang, C., Conner, R.L., and Bergen, P. 2001. Effect of minimum tillage and crop sequence on crop yield and quality under irrigation in a southern Alberta clay loam soil. Soil and Tillage Research, 59:45-55.
    17. Kaschuk, G., Hungria, M., Santos, J.C.P., and Berton-Junior, J.F. 2006. Differences in common bean rhizobial populations associated with soil tillage management in southern Brazil. Soil and Tillage Research, 87:205–217.
    18. Kumar, K. 1998. Effects of different crop residues and management practices on soil nitrogen dynamics, yield and recovery of nitrogen by wheat. Ph. D. Thesis, Lincoln University, Canterbury, N.Z.
    19. Kumar, K., and Goh, K.M. 2000. Crop residues and management practices: effects on soil quality, soil nitrogen dynamics, crop yield, and nitrogen recovery. Advances in Agronomy, 68:197-319.
    20. Maiti, R.K., Singh, V.P., Arreola, E.S., and Chirino, Y.S.U. 2002. Physiological, biochemical and molecular mechanisms of resistance of Phaseolus bean and other related crops to drought, high and low temperature and salinity- a review. Crop Research, 24:205-241.
    21. Sidhu, B.S., and Beri, V. 1989. Effect of crop residue management on the yields of different crops and on soil properties. Biological Wastes, 27:15-27.
    22. Singh, H.P., Batish, D.R., and Kohli, R.K. 2003. Allelopathic interactions and allelochemicals: new possibilities or sustainable weed management. Critical Reviews in Plant Sciences, 22:239-311.
    23. Van-Schoonhoven, A., and Voysest, O. 1993. Common beans: Research for crop improvement. CIAT. Cali. Colombia, 980p.