ارزیابی تنوع ژنتیکی ژنوتیپ‌های مختلف زیتون در برخی از شهرستان‌های استان خوزستان با استفاده از نشانگر مورفولوژیکی

نوع مقاله: علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی سابق کارشناسی ارشد علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید چمران اهواز، ایران.

2 استادیار گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید چمران اهواز، ایران.

3 استاد گروه باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهیدچمران اهواز

چکیده

پژوهش‎ها نشان داده‎اند که برخی از صفات مورفولوژیکی میوه، هسته و برگ گیاه زیتون نظیر کمتر تحت تأثیر محیط قرار می‌گیرند و هر گونه تغییری در این صفات نتیجه تغییر درخزانه‎ژنی گیاه است لذا پژوهشی به‌منظور بررسی تنوع ژنتیکی 50 ژنوتیپ زیتون در شهرستان‌های باغملک، اندیکا، ایذه و لالی استان خوزستان با استفاده از خصوصیات مورفولوژیکی میوه، هسته و برگ در قالب طرح آماری لانه آشیانه‌ای در سال 1395-1394 به اجرا درآمد. نتایج نشان داد که دامنه وسیعی از تغییرات مورفولوژیکی در بین ژنوتیپ‌ها وجود داشت. نتایج تجزیه به عامل‌ها نیز نشان داد که 12 مؤلفه درمجموع 7/78 درصد از واریانس کل صفات را توجیه نمودند. اولین مؤلفه 42/13 درصد از واریانس کل را توجیه نمود و در این عامل، طول میوه (63/0)، عرض میوه (61/0)، وزن‌تر میوه (61/0)، شکل هسته (7/0-)، عرض هسته (66/0)، طول هسته (44/0-)، تعداد شیار (40/0) و طول برگ (5/0) ضریب بالایی داشتند. همچنین صفاتی نظیر طول و عرض میوه، هسته و برگ، شکل هسته و برگ، خمش برگ، تعداد شیار هسته، قاعده میوه در موقعیت A، وزن هسته، سطح هسته در موقعیت B، تقارن هسته در موقعیت A، اندازه عدسک روی میوه، توزیع شیار روی هسته، تقارن هسته در موقعیت B ازجمله مهم‌ترین صفات در تفکیک ژنوتیپ‌ها و گروه‌بندی شهرستان‌های موردمطالعه از یکدیگر بودند. بر اساس نتایج حاصل از تجزیه خوشه‌ای، ژنوتیپ‌ها به شش گروه مجزا تقسیم شدند. ژنوتیپ‎های متعلق به شهرستان باغملک دارای بیشترین یکنواختی اما ژنوتیپ‎های متعلق به شهرستان لالی، ایذه، اندیکا دارای بیشترین غیریکنواختی بودند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Evaluation of genetic diversity of different olive genotypes in some cities of Khuzestan province using morphological marker

نویسندگان [English]

  • Syrus Safipour 1
  • Esmaeil Khaleghi 2
  • Noorollah Moallemi 3
1 Former postgraduate student of Horticultural Science Department, Faculty of Agriculture, Shahid Chamran University of Ahvaz, Iran
2 Assistant Professor of Horticultural Science Department, Faculty of Agriculture, Shahid Chamran University of Ahvaz, Iran.
3 Professor, Department of Horticulture, Shahid Chamran University of Ahvaz
چکیده [English]

Background and Objectives
Olive (Olea europaea) is compatible with Mediterranean and Mediterranean-like climates. Due to its high adaptability to different environmental conditions, this plant has been able to adapt well to the varied climates in the world. This plant was extensively cultivated in some regions of Iran, so that some cultivars do not have any identification Therefore; a genotype/variety may be classified under several names and several varieties under a single name. Also, lack of garden information, re-naming of imported cultivars and the use of non-standard morphological traits for naming led to important problems in pomology industry. Therefore, it is necessary and inevitable to use strategies to eliminate these ambiguities and to accurately identify different genotypes of olives in Iran. Therefore, the first step in identifying the genotype is their morphological identification. Therefore, a research was conducted to investigate the genetic diversity and the relationship between the olive trees cultivated in some of the cities of Khuzestan province through the study of morphological traits.
Materials and methods
This research was conducted in the cities of Indica, Baghmalek, Izeh and Lali in 2015-2016. Fifty genotypes were collected from the orchards of the Andika, Baghmalek, Izeh and, Lali. The morphological traits of fruit, stone and leaf were measured according to the IOOC guidelines and the guidelines provided by the Seed and Plant Certification and Registration Institute for Research (2007). The variance analysis of the traits was performed using SAS 9.1 software as nested design. Cluster analysis was used for determination of degree of relationship between genotypes. The main components and biplot analysis were used to reduce the number of variables.
Results
The results showed that there was a wide range of morphological variations among genotypes. Factor and principal components analysis showed that 12 components could justify 87.7% of variation among genotypes. The first component explained 13.42% of the total variance. In this factor, fruit length (0.63), fruit width (0.61), fruit weight (0.61) , shape of stone (-0.7), stone width (0.66), stone length( -0.44), leaf length (0.5) had a high coefficient. Also, traits such as length and width of fruit, stone and leaf, stone and leaf shape, curvature of leaf, stone number grooves, Fruit base in position A, stone weight, stone Surface in position B, Stone Symmetry in position A, Fruit Size of lenticels,Stone Distribution of grooves,Stone Symmetry in position B were the most important traits in genotyping and grouping of the cities studied. Based on the results of cluster analysis, the genotypes were divided into six distinct groups.
Discussion:
In general, it was found that most of the genotypes in Baghmalek city are located in a separate cluster, while a number of genotypes in Lali, Izeh and Indica are located in a single cluster, which can be due to differences in atmospheric and different precipitation rates. Because the cities of Izeh, Lali, and Indica have lower temperatures and more atmospheric precipitation compared to Bagmalek city. This important can cause the genotypes of these cities to be different compared to Baghmalek city.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Biplot Analysis
  • Cluster analysis
  • Factor Analysis