تأثیر محلول‌پاشی اسید آسکوربیک و سدیم نیتروپروساید بر رنگیزه‌های فتوسنتزی و برخی صفات گلرنگ بهاره در شرایط تنش کم‌آبیاری

نوع مقاله: علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد زراعت دانشگاه شاهرود

2 استادیار زراعت دانشکده کشاورزی دانشگاه شاهرود

چکیده

امروزه کاربرد مواد آنتی‌اکسیدان و تنظیم کننده رشد گیاه به منظور کاهش اثرات منفی ناشی از تنش‌های مختلف مطرح شده است. اسید آسکوربیک و سدیم نیتروپروساید از جمله این مواد هستند که موجب مقاومت گیاه به تنش‌های زیستی و غیر زیستی می‌شوند. جهت بررسی این موضوع در گیاه گلرنگ آزمایشی در سال 1390 به صورت اسپلیت پلات فاکتوریل در قالب طرح پایه بلوک‌های کامل تصادفی در 3 تکرار در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه شاهرود انجام شد. فاکتور اصلی تنش کم‌آبیاری شامل 2 سطح 8 و 16 روز آبیاری به ترتیب به عنوان عدم تنش و تنش بود که بعد از استقرار کامل بوته‌ها اعمال گردید. فاکتورهای فرعی شامل 3 سطح محلول‌پاشی سدیم نیتروپروساید در 3 غلظت صفر، 50 و 100 میکرو مولار و محلول‌پاشی اسید آسکوربیک در 3 سطح صفر، 10 و 20 میلی مولار در مرحله گلدهی بودند. در 63 و 65 روز پس از کاشت به ترتیب محلول‌پاشی با سدیم نیتروپروساید و اسید آسکوربیک انجام شد و یک هفته بعد محلول‌پاشی تکرار گردید. تنش، شاخص پایداری غشاء را کاهش داد. این صفت با کاربرد اسید آسکوربیک کاهش و با کاربرد سدیم نیتروپروساید افزایش یافت. کاربرد سدیم نیتروپروساید موجب افزایش شاخص سطح برگ گردید. در عدم تنش، محلول‌پاشی با هر دو غلظت سدیم نیتروپروساید کلروفیل b را افزایش دادند. محلول‌پاشی با اسید آسکوربیک با غلظت 10 میلی مولار در شرایط عدم تنش کاروتنوئید را افزایش داد. عملکرد دانه در بالاترین سطح از سدیم نیتروپروساید 2/13 درصد بیشتر از تیمار شاهد بود. لذا به نظر میرسد که کاربرد برگی سدیم نیتروپروساید با غظت مناسب می‌تواند در کاهش شدت تنش کم‌آبی مفید باشد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

The Effect of Ascorbic Acid and Sodium Nitroprusside Foliar Application on Photosynthetic Pigments and Some Traits of Spring Safflower under Water Deficit Stress

نویسندگان [English]

  • S. Arab 1
  • M. Baradaran Firouzabadi 2
  • H.R. Asghari 2
1 MSc. of Agronomy, Shahrood University of Technology, Shahrood, Iran
2 Assistant, Faculty of Agriculture, Shahrood University, Shahrood, Iran.
چکیده [English]

Abstract
Nowadays, the application of antioxidants and plant growth regulators is assumed to decrease the negative effect of different stresses. Ascorbic acid and Sodium nitroprusside have been substances that increase the resistance to biotic and abiotic stresses. To evaluate this on safflower (Carthamus tinctorius), a field experiment was carried out in split plot factorial based on randomized complete block with three replications. Two levels of irrigation, including 8 days interval (well watered) and 16 days interval (water deficit stress) were, in the main plot, and the foliar application of sodium nitroprusside in 3 levels (0, 50 and 100 µm) and Ascorbic acid in 3 levels (0, 10 and 20 mm) was in sub plots. Stress treatment was applied after plants establishment completely. The first foliar application of sodium niroprusside and ascorbic acid was performed in 63 and 65 days after sowing respectively and then repeated after 1 week. Water decreased membrane Electrical Conductivity (EC). The EC decreased by ascorbic acid foliar application. The EC increased significantly by sodium nitroprusside foliar application. The foliar application of sodium nitroprusside increased leaf area index. Chlorophyll b increased by sodium nitroprusside foliar application in well watered. 10 mm ascorbic acid foliar application increased Carotenoeid. Seed yield by the application of 100 µM sodium nitroprusside concentration was 13.2% more than control. Therefore, it seems that the foliar application of sodium nitroprusside with appropriate concentration can be helpful in reducing stress intensity.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Drought stress
  • Chlorophyl
  • Leaf area index
  • Chlorophll
  • Safflower