بررسی اثر محلول‌پاشی نانو کلات روی و سولفات روی بر خصوصیات مرفولوژیکی گیاه دارویی ریحان مقدس (Ocimum sanctum)

نوع مقاله: علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشدگرو ه علوم باغبانی دانشکد کشاورزی، دانشگاه شهید چمران اهواز

2 استادیار گروه علوم باغبانی دانشکد کشاورزی، دانشگاه شهید چمران اهواز

3 دانشیار گروه علوم باغبانی دانشکد کشاورزی، دانشگاه شهید چمران اهواز

4 دانشیار گروه شیمی داوریی دانشکده داروسازی، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی جندی شاپور اهواز

چکیده

ریحان مقدس گیاهی بوته­ای و چندساله از خانواده نعناعیان می­باشد. از بخش­های هوایی این گیاه در صنایع غذایی، دارویی، آرایشی- بهداشتی و عطر سازی استفاده می­شود. برگ­های این گیاه حاوی 5/0-5/1 درصد اسانس است و ترکیبات اصلی اسانس آن اوژنول، متیل اوژنول، کارواکرول، استراگول و اُکالیپتول می­باشد. به منظور ارزیابی تاثیر محلول­پاشی عنصر روی بر خصوصیات مرفولوژیکی ریحان مقدس، آزمایشی در مزرعه تحقیقاتی گروه علوم باغبانی، دانشگاه شهید چمران اهواز بر پایه طرح بلوک­های کامل تصادفی با شش تیمار و سه تکرار انجام شد. تیمارها شامل محلول­پاشی با نانوکلات روی (0، 5/0، 1 و 5/1 گرم در لیتر) و سولفات روی (1 و 5/1 گرم در لیتر) بود. محلول­پاشی در مرحله 6 یا 8 برگی انجام و در فواصل زمانی 15 روزه تا مرحله گلدهی کامل تکرار گردید. در مرحله تمام گل، صفات مرفولوژیکی شامل ارتفاع گیاه، تعداد شاخه­های فرعی، تعداد برگ، اندازه برگ (طول و عرض)، سطح برگ، قطر ساقه، طول گل­آذین اصلی، تعداد گل­آذین، وزن تر و خشک برگ، ساقه و اندام­هوایی اندازه­گیری شدند. نتایج نشان داد که اثر محلول­پاشی کودهای روی بر تمامی صفات مرفولوژیکی اندازه­گیری شده در سطح احتمال 1 درصد معنی­دار گردید. بیش­ترین و کم­ترین مقدار صفات مذکور به ترتیب در تیمارهای محلول­پاشی با غلظت 5/1 گرم در لیتر نانو کلات روی و شاهد مشاهده شد. در مجموع با توجه به عدم تفاوت معنی­دار بین تیمارهای 1 و 5/1 گرم در لیتر نانوکلات روی، جهت افزایش صفات مرفولوژیکی گیاه دارویی ریحان مقدس، محلول­پاشی با غلظت 1 گرم در لیتر نانو کلات روی پیشنهاد می­گردد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

The influence of foliar application of nano zinc chelate and zinc sulfate on morphological traits of holy basil (Ocimum sanctum)

نویسندگان [English]

  • Z. Moghimi pour 1
  • M. Mahmoodi Sourestani 2
  • N. Alemzadeh Ansari 3
  • Z. Ramezani 4
1 M.Sc. Student, Department of Horticultural Sciences, Faculty of Agriculture, Shahid Chamran University, Ahvaz, Iran
2 Assistant Professor, Department of Horticultural Sciences, Faculty of Agricultur, Shahid Chamran University, Ahvaz, Iran
3 Associat Professor, Department of Horticultural Sciences, Faculty of Agriculture, Shahid Chamran University, Ahvaz, Iran.
4 . Associat Professor, Medicinal Chemistry Department, School Of Pharmacy, Jundi Shapour University Of Medical Sciences, Ahvaz Iran
چکیده [English]

Holy Basil is a perennial shrub plant that belongs to Lamiaceae family. Aerial parts of this plant have been used in food, pharmaceuticals, cosmetics and perfumery industries. Leaves of this plant contain 0.5-1.5% essential oil and main oil components are eugenol, methyl eugenol, carvacrol, estragol, and eucalyptol. In order to evaluate the effect of foliar application of zinc fertilizer on morphological traits of holy basil, an experiment was conducted in research farm of Department of Horticultural Science, Shahid Chamran University of Ahvaz based on randomized complete block design with six treatments and three replications. The treatments were nano zinc chelate (0, 0.5, 1 and 1.5 gr.lit-1) and zinc solfate (1 and 1.5 gr.lit-1) fertilizers. Foliar application of fertilizer was done at six or eight leaf stage and was repeated with an interval of 15 days until the end of the study. Morphological traits includingplant height, branches number, leaf number, leaf size (length and width), leaf area, stem diameter, main inflorescence length, inflorescence number, fresh and dry weights of leave, stem and aerial parts were measured at full bloom stage. The results showed that the effect of foliar application of zinc fertilizers on all measuredmorphological traits of holy basil was significant (p≥0.01). The highest and lowest values of mentioned traits were obtained in plant sprayed with 1.5 gr.lit-1 nano zinc chelate and control, respectively. Overall, given the non significant difference between 1 and 1.5 gr.lit-1 treatments, to increase morphological traits of holy basil, foliar application of nano zinc chelate with 1gr.lit-1 is recommended

کلیدواژه‌ها [English]

  • Holy basil
  • Leaf number
  • Leaf area
  • Zinc solfate
  • Nano zinc chelate