بررسی اثرکودهای شیمیایی فسفاته و بیولوژیک بر شاخص‎های رشدی ذرت هیبرید سینگل کراس 704 در شرایط مختلف رطوبتی

نوع مقاله: علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد زراعت پردیس کشاورزی ابوریحان دانشگاه تهران

2 دانشیار زراعت پردیس کشاورزی ابوریحان دانشگاه تهران

3 استادیار دانشکده کشاورزی دانشگاه شهید چمران اهواز

4 دانشجوی دکتری فیزیولوژی گیاهان زراعی دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد

5 گروه پژوهشی کشت و توسعه مرکز تحقیقات گیاهان دارویی، پژوهشکده گیاهان دارویی جهاد دانشگاهی، کرج، ایران

چکیده

به منظور بررسی اثر رژیم‌های مختلف رطوبتی (تنش خشکی) و کود بیولوژیک مخلوطی از  دو میکروارگانیسم حل‌کنندۀ فسفات و مقادیر مختلف کود فسفر روی برخی شاخص­های فیزیولوژیک و رشد ذرت دانه‌ای هیبرید سینگل کراس 704، آزمایشی به صورت طرح اسپلیت فاکتوریل در قالب بلوک کامل تصادفی در سه تکرار در سال  1386، در مزرعۀ تحقیقاتی پردیس ابوریحان دانشگاه تهران اجرا گردید. تنش (کم ‌آبیاری) در سه سطح شامل 75، 100و 125 میلی‌متر تبخیر تجمعی از تشتک تبخیر کلاس A به عنوان فاکتور اصلی و فاکتور فرعی شامل ترکیب کود بیولوژیک در دو سطح (استفاده و عدم استفاده ) به همراه کود شیمیایی فسفره از منبع سوپرفسفات تریپل در چهار سطح شامل صفر، 75، 150 و 225 کیلوگرم در هکتار به صورت فاکتوریل در کرت فرعی در نظر گرفته شد. در این آزمایش روند تغییرات  شاخص سطح برگ، سرعت رشد محصول، سرعت رشد نسبی مورد بررسی قرار گرفت. با فاصله گرفتن از شرایط بهینه رطوبتی و تغذیه­ای به علت کاهش سطح برگ میزان سرعت رشد محصول و میزان تجمع ماده خشک کاهش چشمگیری را در شرایط تنش شدید (125 میلی­متر تبخیر از تشتک) و عدم کاربرد کود بیولوژیک و شیمیایی از خود نشان داد، به طوری که حداکثر شاخص سطح برگ در مرحلۀ گلدهی (1116GDD=)  با میانگین 07/5 در شرایط نرمال رطوبتی و کمترین میزان در شرایط تنش شدید با میانگین 14/3 به دست آمد. روند افزایش شاخص سطح برگ در دو تیمار کودی 150 و 225  کیلوگرم در هکتار تا مرحلۀ 12 برگی بسیار نزدیک به هم بود، اگرچه نسبت به شرایط عدم استفاده از کود شیمیایی تفاوت معنی داری را ایجاد نمود. به علاوه، تأثیر کود بیولوژیک به تنهایی بر میزان شاخص سطح برگ تفاوت محسوسی را نسبت به شرایط عدم مصرف کود بیولوژیک از خود  نشان نداد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Effects of biological and chemical phosphorus fertilizers on growth analysis of maize S.C. 704 with different irrigation regimes

نویسندگان [English]

  • A.A. Koliaei 1
  • G. Akbari 2
  • A. Rahnama 3
  • O. Armandpisheh 4
  • M.R. Labbafi Hossianabadi 5
1 M.Sc. in Agronomy, University of Tehran, Aboureihan College
2 Associate Professor, University of Tehran, Aboureihan College, Iran
3 Assistant Professor, Department of Agronomy & Plant Breeding, Faculty of Agriculture Shahid Chamran University, Ahvaz, Iran
4 Ph.D. Student of Ferdowsi University of Mahshhad, Iran
5 Cultivation and Development Department of Medicinal Plants Research Center, Institute of Medicinal Plants, ACECR, Karaj, Iran
چکیده [English]

In order to study the influence of  various irrigation regimes (drought stress), biological fertilizers (a combination of two Phosphate-solubilizing microorganisms) and different amounts of phosphorus fertilizers on some physiological indices of maize SC 704, a factorial split plot design in a completely randomized block design (RCBD) was conducted with three replications at the research field of Aboureihan Campus- Tehran University, Iran. The main plots were three irrigation regimes including 75, 100 and 125 mm (accumulative daily evaporation from the cap class A). The subplots were considered to be a mixture of the biological fertilizers in two levels (applied and non-applied) with triple superphosphate fertilizer in four levels including 0, 75, 150 and 225 kg/ha on factorial basis. The trends in the leaf area index, crop growth rate and relative growth rate were studied. By deviation from the optimal moisture and nutritional condition, a decrease in leaf area was caused to reduce crop growth rate and total dry matter in sever stress conditions (12 mm evaporation from the cap) and non-application of biological and chemical fertilizers. The maximum leaf area index (LAI) was observed in normal conditions at anthesis phase (LAI= 5.7), while it was lower at sever stress conditions (LAI= 3.14). In 12 fully expanded leaf stage, a similar increasing trend was observed with respect to leaf area index by appling 150 and 225 kg/ha chemical fertilizer, and it was significantly different from non-application of fertilizer. When biological fertilizer was appllied alone, there were no significant differences in leaf area index.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Maize
  • Water Stress
  • Phosphate-solubilizing bacteria
  • Triple superphosphate